Κυριακή 14 Ιουνίου 2009

ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ, ΠΟΥΛΩΝΤΑΣ ΛΑΧΕΙΑ ΣΤΟΝ ΟΥΡΑΝΟ



Αδιαφορώ για την δόξα. Με φυλακίζει μες στα πλαίσια που καθορίζει εκείνη κι όχι εγώ.Πιστεύω στο τραγούδι που μας αποκαλύπτει και μας εκφράζει εκ βαθέων, κι όχι σ' αυτό που κολακεύει τις επιπόλαιες και βιαίως αποκτηθείσες συνήθειές μας.Περιφρονώ αυτούς που δεν στοχεύουν στην αναθεώρηση και στην πνευματική νεότητα, τους εύκολα «επώνυμους» πολιτικούς και καλλιτέχνες, τους εφησυχασμένους συνομήλικους, την σκοτεινή και ύποπτη δημοσιογραφία καθώς και την κάθε λογής χυδαιότητα.Έτσι κατάφερα να ολοκληρώσω την τραυματισμένη από την παιδική μου ηλικία προσωπικότητα, καταλήγοντας να πουλώ «λαχεία στον ουρανό» και προκαλώντας τον σεβασμό των νεωτέρων μου μια και παρέμεινα ένας γνήσιος Έλληνας και Μεγάλος Ερωτικός.
...Σηκώθηκα απ΄ το πιάνο και πλησιάζω τον καθρέφτη. Ήμουνα ξαναμμένος. Είδα το είδωλό μου να κρατά φτερά του παγωνιού και δροσερούς καρπούς του Θέρους. Κι είπα από μέσα μου: Είμαι ο Λαχειοπώλης τ΄ Ουρανού. Μοιράζω αριθμούς σε ξωτικά κι αγγέλους. Ο πρώτος αριθμός σημαίνει συνουσία. Βάση ρευστή για δημιουργία. Κι αποφασίζω ευθύς την πιο μεγάλη μου πράξη. Σκόρπισα τα λαχεία μου στους γαλαξίες και στο άπειρο. Έτσι δεν θά ΄ναι δυνατό κανείς να ξαναδημιουργήσει, να πράξει το καλό -που λεν- ή το κακό. Σπατάλη η απόφασή μου, μα ο κόσμος πάει για να χαθεί.Το λεω για να τ΄ ακούν οι νέοι, και να σκορπίσουν τα λαχεία τους κι αυτοί, όπου μπορέσουν κι όπου βρουν. Να μην τ΄ αφήσουν κέρδος στους πολλούς. Έτσι τουλάχιστον, θα κατακτήσουμε τη δυνατότητα να μας φοβούνται. Ποιους; Εμάς, τους ποιητές. Μια και δεν είναι δυνατό να μας εντάξουν στα συρτάρια τους, σ΄ ό,τι μπορούν να ελέγξουνε και να προβλέψουν οι ανερχόμενοι πολλοί. Τους φοβερίζει η άρνησή μας να δεχτούμε φάκελο, κατάταξη, τάξη κι αριθμό. Τους φοβερίζει η άρνησή μας να ενταχθούμε στις ομάδες αυτών που όταν κοιμούνται, τα χέρια τους είναι από μέσα ή απ΄ έξω από το πάπλωμα. Γιατί τα χέρια τα δικά μας την ώρα του ύπνου, ζωγραφίζουν ελεύθερα τους ανέμους, με χρώματα και με σχηματισμούς πτηνών, και μας τοποθετούν παντοτινά μες στους αιώνες, με την αθάνατη κι ερωτική μορφή του Λαχειοπώλη τ΄ Ουρανού...

Απόσπασμα από το βιβλίο του Μάνου Χατζιδάκι «Tα σχόλια του Τρίτου» εκδόσεις: Εξάντας


Τρίτη 2 Ιουνίου 2009

Η ΧΑΜΕΝΗ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ


Μπορεί οι δυνατότητες της τεχνολογίας παρακολούθησης να είναι τεράστιες και διαρκώς εξελισσόμενες, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι μπορούν να υποκαταστήσουν απόλυτα τη διαχρονική αξία των παραδοσιακών μεθόδων χαφιεδισμού.
Ότι και να μπορεί να καταγράψει η κάμερα, ο ανθρώπινος παράγοντας εξακολουθεί να προσφέρει το κάτι παραπάνω.
Είναι κι αυτή, η δεύτερη ανασφάλεια (πέρα από την οικονομική), που κατατρώει τους κάθε είδους κι επιπέδου εργοδότες, ότι υπάρχουν δηλαδή σοβαρές πιθανότητες κάποια στιγμή από το "πουθενά" να εξεγερθούν οι βολικοί και ελαστικοί υπάλληλοι τους.

Παρά τις εύλογες ανησυχίες όμως των αφεντικών, παραμένει αξιοθαύμαστη η προσήλωση τους στις επιλογές των τελευταίων χρόνων. Μόλις 420 ευρώ αποτιμώνται οι υπηρεσίες παρακολούθησης, μερική απασχόληση και αμοιβή πιό κάτω κι απ΄το επίδομα ανεργίας!
Τα αφεντικά παίζουν σκληρά τις ζαριές τους παρά την κρίση και τους κινδύνους της, οι χρυσές εποχές της Κευνσιανής ρύθμισης των κοινωνιών έχουν περάσει ανεπιστρεπτεί.
Mέσα μαζικής ενημέρωσης, μπάτσοι, υπερχρεωμένοι και φοβικοί πολίτες είναι οι βασικοί καθεστωτικοί πυλώνες της νέας κοινωνικής ισορροπίας.
Ο παλιός ...καλός συναινετικός κόσμος , που περιελάμβανε συνδικάτα και "κοινωνικούς "
φορείς ως αναπόσπαστο κομμάτι άσκησης πολιτικών εξουσιών και τον οποίο γνωρίσαμε στην Ελλάδα από τη μεταπολίτευση και μετά, έχει καταρρεύσει εδώ και πολύ καιρό.
Ίσως γι΄αυτό οι εκπρόσωποι του μοιάζουν τόσο αδύναμοι κι αμήχανοι (σχεδόν όσο και τα κόμματα εξουσίας), στο να εκφέρουν κάποιο πειστικό λόγο για να ασχοληθεί κάποιος μαζί τους την επόμενη Κυριακή.

Παρασκευή 29 Μαΐου 2009

ΝΑΖΙ ΚΑΙ ΒΥΖΑΝΤΙΝΟΙ ΣΤΟΝ ΑΓ. ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΟΝΑ

Δύσκολη μέρα η σημερινή, που λένε και τα συχνά ανήσυχα για παρόμοια θέματα μμε.
Στην Ομόνοια στις έξι το απόγευμα διαδηλώνουν μετανάστες κι αντιρατσιστικές οργανώσεις για όλο το πακέτο της τελευταίας πολυεπίπεδης έξαρσης ρατσιστικών επιθέσεων, ενώ την ίδια ώρα κάποιοι άλλοι, γνωστοί και μη εξαιρεταίοι, θα ετοιμάζονται για ένα ιστορικό λίφτινγκ στην αυτοκρατορική επιδερμίδα του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου.


Το εργαλείο αισθητικής του μαρμαρωμένου βασιλιά.

Τις τελευταίες μέρες έχουν πυκνώσει οι επιθέσεις από τις "επιτροπές κατοίκων" ενάντια σε διερχόμενους μετανάστες, σε πολλές περιοχές του κέντρου της Αθήνας, αλλά και ενάντια στους πραγματικούς κατοίκους αυτών των περιοχών στην περίπτωση που δεν έχουν απόψεις παρόμοιες μ΄αυτές των ...επιτρόπων. Η περιοχή του Αγ.Παντελεήμονα Αχαρνών αποτελεί το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα.

Όλα δείχνουν πως το σύνθημα του οικολόγου δημάρχου, Αθήνα καθαρή πόλη, θα αποκτήσει μία άλλη διάσταση μετά τις ευρωεκλογές. Το κλίμα προετοιμάζεται προσεκτικά και μεθοδικά με πλήθος από τα γνωστά αντικειμενικά τηλεοπτικά ρεπορτάζ, με τις πρωινές ενημερωτικές εκπομπές, να δίνουν κυριολεκτικά τον καλύτερο εκφοβιστικό εαυτό τους, ενώ παράλληλα σχεδόν κάθε βράδυ μαζί με τις αστυνομικές σκούπες και τις φασιστικές περιπολίες, διάφορα εγκατελειμένα κτίρια της πρωτεύουσας έχουν γίνει πιό εύφλεκτα κι από ξερά χόρτα στη διάρκεια καλοκαιρινού καύσωνα. Εν αναμονή λοιπόν...

Κυριακή 24 Μαΐου 2009

Παρασκευή 15 Μαΐου 2009

ΔΕΥΤΕΡΗ ΑΝΑΓΝΩΣΗ



Η αρχή έγινε με την ταινία για τον Ζάκ Μεσρίν ήρωα των πρώτων μετεφηβικών μου χρόνων.
Ξαναδιάβασα την αυτοβιογραφία του (Το ένστικτο του θανάτου- "Ελεύθερος Τύπος") και ομολογώ ότι παρά το γεγονός ότι πολλά έχουν αλλάξει από την εποχή της πρώτης ανάγνωσης του, ένοιωσα έντονα την αμεσότητα του ρυθμού του και την χωρίς στολίδια αναπαράσταση μιας πολύ λιγότερο αποστειρωμένης εποχής, που έχει πλέον περάσει στην ιστορία.
Κάπως έτσι συνειδητοποίησα την ανάγκη μου για μιά δεύτερη ή και τρίτη ματιά σε κάποια αγαπημένα βιβλία, μιά διαδικασία που χρειαζόταν αρκετό σκάψιμο.


"Η φωτογραφία είναι ο εξορκισμός μας. Η πρωτόγονη κοινωνία είχε τις μάσκες της, η αστική κοινωνία τους καθρέφτες της, εμείς τις εικόνες μας."
Η εξαιρετική ποιότητα των αναλύσεων του Jean Baudrillard, σταθερή και ευρηματική σε όλο του το έργο, είναι παρούσα και στο δοκίμιο :H διαφάνεια του κακού (Εξάντας).
Ο Baudrillard αναδεικνύει μέσα από συγκεκριμένες ενότητες του βιβλίου του τον σύγχρονο προσομοιωμένο κόσμο, τον παραδομένο στη διαρκή ύπνωση των εικόνων, της τεχνητής νοημοσύνης, της μεταμοντέρνας αισθητικής εξαφάνισης, του σημείου μηδέν όπου η σαγήνη, ο πανάρχαιος μοχλός κάθε είδους ανθρώπινης διάκρισης, εξαφανίζεται μέσα στον κατακλυσμό των ομοιωμάτων και την ανάδυση μιας νέας υποκριτικής τέχνης, αυτής που αποσιωπά ότι οι ενέργειες και οι δράσεις μας, εξαντλούνται πλέον στον όρο, δυνητικό.
"Έτσι σήμερα υπάρχουν δύο αγορές της τέχνης. Η μία ρυθμίζεται ακόμη με βάση μία ιεραρχία των αξιών, έστω κι αν αυτές έχουν καταστεί ήδη κερδοσκοπικές. Η άλλη προσομοιάζει με τα κυμαινόμενα και ανεξέλεγκτα κεφάλαια στις χρηματαγορές, είναι μία καθαρή κερδοσκοπία μία απόλυτη σφαίρα επιρροής, δεν έχει ως φαίνεται άλλη αιτιολόγηση από το να αψηφά ακριβώς το νόμο της αξίας. Όπως η σημερινή τέχνη βρίσκεται πέραν του ωραίου και του άσχημου, έτσι και η αγορά βρίσκεται πέραν του καλού και του κακού."
Μονόδρομοι βεβαιοτήτων και κανονικοτήτων, ευφυώς και μέχρι εξαντλήσεως προβεβλημένοι μέχρι την οριστική απώλεια των δυνατοτήτων μας να αυτοκαθοριζόμαστε σε χώρους και χρόνους εχθρικούς για το καθεστώς των ψευδαισθήσεων.

Για τον Baudrillard ο σύγχρονος άνθρωπος, τείνει να απομακρυνθεί οριστικά από την πιθανότητα να μεταβληθεί κάποια στιγμή σε ένα είδος δουλοπάροικου.
Αυτή όμως η εξέλιξη που φαντάζει θετική με μιά πρώτη ματιά, δεν είναι παρά η επιβεβαίωση της αδυναμίας μας! Από τη στιγμή που το σημερινό "τηλεματικό" μοντέλο ανθρώπου δεν διαθέτει ιδία βούληση, είναι πολύ δύσκολο να αλλοτριωθεί από κάποιον άλλο άνθρωπο.
Η τεχνητή νοημοσύνη, μας "λύτρωσε" από το βάρος της αληθινής, δεν είμαστε πλέον ούτε υποκείμενα, ούτε αντικείμενα, ούτε ελεύθεροι, ούτε αλλοτριωμένοι, αλλά με σταθερά βήματα βαδίζοντες σε μιά πραγματικότητα ομοιοστασίας ανθρώπου-μηχανής.
"Από την κόλαση των άλλων, περάσαμε στην έκσταση του ίδιου. Από το καθαρτήριο της ετερότητας περάσαμε στους τεχνητούς παραδείσους της ταυτότητας."
Ίσως εδώ βρίσκεται η βαθύτερη αιτία των μετανεωτερικών, έντονα ψυχωσικών ρατσιστικών διαταραχών, που διαχέονται στον κοινωνικό ιστό μέσω της μηντιακής συλλογικής συνείδησης που εκφράζει απόλυτα το πρόταγμα της ομοιομορφίας.
Κοινωνίες ομοιόμορφες, προσδιορισμένες ως προς τα όρια των επιλογών, καθαρές όσον αφορά τις επιτρεπόμενες νοηματοδοτήσεις, αντιδράσεις και αποκλίσεις, κοινωνίες τόσο λευκές που μοιάζουν με διαφάνεια που τρέφει τις οθόνες και τις αποστειρωμένες αισθήσεις.


"Φωτιζόμαστε έτσι από όλες τις μορφές, από τις τεχνικές, τις εικόνες, την πληροφόρηση, χωρίς να μπορούμε να διαθλάσουμε αυτό το φώς και είμαστε καταδικασμένοι σε μία λευκή δραστηριότητα, σε μία λευκή κοινωνικότητα, στη λεύκανση των σωμάτων όπως και του χρήματος, του εγκεφάλου και της μνήμης, σε μία πλήρη ασηψία.
Λευκαίνεται η βία, λευκαίνεται η ιστορία, με μία γιγάντια μανούβρα αισθητικής χειρουργικής, με το πέρας της οποίας δεν υπάρχει πιά παρά μία κοινωνία και άτομα στα οποία έχει απαγορευτεί η βία και η αρνητικότητα.
Όμως ότι δεν μπορεί πια να αρνηθεί τον εαυτό του ως τέτοιο, είναι καταδικασμένο στη ριζική αβεβαιότητα και στην απροσδιόριστη προσομοίωση."
Αυτή η λευκή αποστείρωση, όπως ακριβώς συμβαίνει και στα χειρουργεία, γεννά σπάνια, ανθεκτικά κι επικίνδυνα ιογενή μικρόβια και εκρηκτικές και άρα ανορθολογικές, κοινωνικές επιδημίες. Δεν ξέρω αν συμφωνώ απόλυτα με το απόφθεγμα του Baudrillard που λέει ότι σε ένα κόσμο που παίρνει παραληρηματικό δρόμο πρέπει να υιοθετήσουμε κι εμείς μία εντελώς παραληρηματική οπτική. Το σίγουρο είναι όμως ότι πρέπει να αναπτύξουμε μία οπτική, μία δική μας κι όχι διαμεσολαβημένη οπτική, ενάντια στην αυξανόμενη προσομοίωση που κυριαρχεί σταδιακά στη ζωή μας. Μέχρι τότε, good night and good luck.